ଏକଥା ଆପଣ ଜାଣିନଥିବେ, ‘ସ୍ୱାହା’ ପଛରେ ଅଛନ୍ତି ଏହି ଦେବୀ

ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମର ଏକ ପବିତ୍ର ଏବଂ ପ୍ରାଚୀନ ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ବୈଦିକ ରୀତି ହେଉଛି ‘ହୋମ’ । ଏଥିରେ ମନ୍ତ୍ର ପାଠ ସହିତ ଅଗ୍ନି ଘୃତ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଏ ଏବଂ ଶେଷରେ ସ୍ୱାହା କୁହାଯାଏ। ତେବେ ଆପଣ କଣ ଜାଣିଛନ୍ତି ସ୍ୱାହା କାହିଁକି କୁହାଯାଏ ଏବଂ ହୋମରେ ଏହାର ମହତ୍ତ୍ୱ କଣ ?

‘ହୋମ’ରେ, ପବିତ୍ର ଅଗ୍ନିକୁ ସାକ୍ଷୀ ଭାବରେ ବିଚାର କରି ମନ୍ତ୍ର ଜପ ସହିତ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ ଦିଆଯାଏ। ହୋମର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଆଖପାଖର ବାତାବରଣକୁ ପବିତ୍ର କରିବା, ମାନସିକ ଶାନ୍ତି, ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଉନ୍ନତି ଏବଂ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ ପାଇବା। ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ ହୋମର ପରମ୍ପରା ପ୍ରାଚୀନ କାଳରୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିଆସୁଛି।

ନବଗ୍ରହ, ଗୃହପ୍ରବେଶ, ଯଜ୍ଞ, ବିଶେଷ ପର୍ବ କିମ୍ବା ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା ଇତ୍ୟାଦିର ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ହୋମ କରାଯାଏ। ହୋମର ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଉଭୟ ଲାଭ ବିଷୟରେ କୁହାଯାଇଛି। ଯଜ୍ଞ କରିବା ସମୟରେ ‘ସ୍ୱାହା’ କହିବାର ପରମ୍ପରା ରହିଛି। ଆପଣ ନିଶ୍ଚୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରିଥିବେ ଯେ ଯଜ୍ଞରେ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରିବା ପରେ ଯେତେବେଳେ ଅଗ୍ନିରେ ଘୃତ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ, ସେତେବେଳେ ସ୍ୱାହା ଶବ୍ଦ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ଉଚ୍ଚାରଣ ହୁଏ। ଏହା କେବଳ ଏକ ଶବ୍ଦ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ପଛରେ ଏକ ଗଭୀର ଧାର୍ମିକ, ପୌରାଣିକ ଏବଂ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ରହସ୍ୟ ଲୁଚି ରହିଛି।

‘ସ୍ୱାହା’ ଶବ୍ଦ ସହିତ ଜଡିତ ଏକ ପୌରାଣିକ କାହାଣୀ ଅଛି, ତାହା ଅନୁଯାୟୀ ସ୍ୱାହା ହେଉଛି ଜଣେ ଦେବୀଙ୍କ ନାମ, ଯିଏ ଅଗ୍ନିଦେବଙ୍କ ପତ୍ନୀ। ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ, ଯେତେବେଳେ ହୋମ ଏବଂ ଯଜ୍ଞ ଆୟୋଜନ କରାଯାଉଥିଲା, ରାକ୍ଷସମାନେ ଛଳନା ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଉଥିବା ଆହୁତିକୁ ହଡ଼ପ କରୁଥିଲେ କିମ୍ବା ଏଥିରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିଲେ। ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ଯଜ୍ଞର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ ହୋଇପାରୁନଥିଲା। ଏହି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ପାଇଁ, ସ୍ୱାହା ଦେବୀ ଆବିର୍ଭୂତ ହୋଇ ଅଗ୍ନି ଦେବଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ।

ସ୍ୱାହା ଦେବୀଙ୍କୁ ଏହି ବରଦାନ ମିଳିଥିଲା ଯେ, ଆହୁତି ସମୟରେ ସ୍ୱାହା ଉଚ୍ଚାରଣ ନକଲେ ଯଜ୍ଞ ସାର୍ଥକ ହେବ ନାହିଁ | ସେବେଠାରୁ, ଯଜ୍ଞରେ ଆହୁତି ପ୍ରଦାନ କରିବା ସମୟରେ ସ୍ୱାହା କୁହାଯାଏ। ଯାହାଦ୍ୱାରା ସ୍ୱାହା ଦେବୀଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ଯଜ୍ଞର ପବିତ୍ରତା ବଜାୟ ରହେ | ସ୍ୱାହା ଶବ୍ଦ ଦର୍ଶାଏ ଯେ ଅଗ୍ନିରେ ଅର୍ପଣ କରାଯାଇଥିବା ଯେକୌଣସି ସାମଗ୍ରୀ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭକ୍ତି ଏବଂ ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହିତ ଦେବତାଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚେ। ଏହା ସହିତ, ସ୍ୱାହା ଶବ୍ଦ ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ରତା ଏବଂ ସମର୍ପଣକୁ ଦର୍ଶାଏ। ସ୍ୱାହା କହିବା ସମୟରେ, ଏକ ବିଶେଷ ଶବ୍ଦ ତରଙ୍ଗ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ଯାହା ଯଜ୍ଞ ମାଧ୍ୟମରେ ବାୟୁମଣ୍ଡଳକୁ ପବିତ୍ର କରେ, ମନ୍ତ୍ରର ଶକ୍ତି ଏବଂ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଶକ୍ତିକୁ ବୃଦ୍ଧି କରେ।