ଭାରତ-ଚୀନ୍ ସମ୍ପର୍କରେ ଆଣିପାରେ ନୂତନ ମୋଡ଼ : ଏଲଏସି ନିକଟରେ ଚୀନ୍ର ୧୩.୨ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ରେଳ ପ୍ରକଳ୍ପ
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଭାରତ ଓ ଚୀନ୍ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କରେ ଉନ୍ନତିର ସଙ୍କେତ ମିଳୁଥିବା ବେଳେ, ଚୀନ୍ ଏକ ବିଶାଳ ରେଳ ପ୍ରକଳ୍ପ ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ ଯାଉଛି, ଯାହା ସିନଜିଆଙ୍ଗ ପ୍ରଦେଶକୁ ତିବ୍ଦତ ସହିତ ସଂଯୋଗ କରିବ। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ଏକ ଅଂଶ ଭାରତ ସହିତ ପ୍ରକୃତ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରେଖା (ଏଲଏସି) ନିକଟ ଦେଇ ଯିବ, ଯାହା ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ସୀମା ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସମ୍ପର୍କକୁ ଆହୁରି ଜଟିଳ କରିପାରେ। ଏହି ମହତ୍ୱାକାଂକ୍ଷୀ ଯୋଜନାରେ ୨୦୩୫ ସୁଦ୍ଧା ଏଲଏସିକୁ କେନ୍ଦ୍ର କରି ୫,୦୦୦ କିଲୋମିଟର ମାଳଭୂମି ରେଳ ନେଟୱାର୍କ ସ୍ଥାପନ କରାଯିବ।
ହଂକଂ-ଭିତ୍ତିକ ଦକ୍ଷିଣ ଚୀନ୍ ମର୍ଣ୍ଣିଂ ପୋଷ୍ଟ ଅନୁସାରେ, ଏହା ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ରେଳ ପ୍ରକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ। ଏହି ଯୋଜନା ଚଳିତ ବର୍ଷ ଆରମ୍ଭ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ସିନଜିଆଙ୍ଗକୁ ତିବ୍ଦତ ସହିତ ସଂଯୋଗ କରିବା ପାଇଁ ଜିନଜିଆଙ୍ଗ-ତିବ୍ଦତ ରେଳ କମ୍ପାନୀ ନାମକ ଏକ ସରକାରୀ ମାଲିକାନା କମ୍ପାନୀ ପଞ୍ଜିକୃତ ହୋଇଛି। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପରେ ୯୫ ବିଲିୟନ ୟୁଆନ ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ହେବ, ଯାହା ଚୀନ୍ ଷ୍ଟେଟ୍ ରେଳ ଗ୍ରୁପ୍ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ହେବ।
ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ରେଳ ଲାଇନର କିଛି ଅଂଶ ଅକ୍ସାଇ ଚୀନ୍ ଅଞ୍ଚଳ ଦେଇ ଯିବ, ଯାହାକୁ ଭାରତ ନିଜର ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଂଶ ଭାବେ ଦାବି କରେ। ୧୯୬୨ ଭାରତ-ଚୀନ୍ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅକ୍ସାଇ ଚୀନ୍ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ବିବାଦୀୟ ବିନ୍ଦୁ ଥିଲା। ଏହି ରେଳ ପ୍ରକଳ୍ପ ସୀମାନ୍ତ ଅଞ୍ଚଳରେ ଚୀନ୍ର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଓ ଭିତ୍ତିଭୂମିକୁ ମଜବୁତ କରିବା ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ନିର୍ମାଣ କରିବା ନେଇ ଯୋଜନା କରୁଛି ଚୀନ୍। ଏହା ସହିତ, ଚୀନ୍ର ଜିନଜିଆଙ୍ଗ-ତିବ୍ଦତ ରାଜପଥ (G219) ମଧ୍ୟ ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ଦେଇ ଗତି କରୁଛି। ପୂର୍ବ ଲଦାଖରେ ଚାରି ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ଚାଲିଥିବା ସାମରିକ ଗତିରୋଧ ପରେ ଭାରତ ଓ ଚୀନ୍ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ସ୍ୱାଭାବିକ କରିବାର ପ୍ରୟାସ ଚାଲିଛି। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦିଙ୍କ ଚୀନ୍ ଗସ୍ତର ଖବର ମଧ୍ୟ ଆସୁଛି। କିନ୍ତୁ, ଏଲଏସି ନିକଟରେ ଚୀନ୍ର ଏହି ରେଳ ପ୍ରକଳ୍ପ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ନୂତନ ଉତ୍ତେଜନା ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ। ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ଏହି ରେଳ ନେଟୱାର୍କ ଚୀନ୍ର ସୀମାନ୍ତ ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଓ ଭିତ୍ତିଭୂମିକୁ ଆହୁରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ କରିବ।
ତେବେ, ଅକ୍ସାଇ ଚୀନ୍କୁ ଭାରତ ନିଜର ଅଂଶ ଭାବେ ଦାବି କରୁଥିବାରୁ, ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ସମ୍ପର୍କରେ ଭାରତର ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ। ଏହା ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା କୂଟନୈତିକ ଆଲୋଚନା ଓ ସମ୍ପର୍କ ସ୍ୱାଭାବିକୀକରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ। ଏକ ସମୟରେ ଯେତେବେଳେ ଭାରତ ଓ ଚୀନ୍ ସମ୍ପର୍କ ଉନ୍ନତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି, ଏଲଏସି ନିକଟରେ ଚୀନ୍ର ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ନୂତନ ଚିନ୍ତାର କାରଣ ହୋଇପାରେ।
